Twee verschillende filosofieën over warmte
Voordat je modellen en cijfers vergelijkt, is het belangrijk te begrijpen dat ESSE en Contura een volledig andere benadering hebben van warmteafgifte. Die keuze zit diep verankerd in de materiaalkeuze en het ontwerp van de kachel.
Contura bouwt haar kachels van hoogwaardig staal. Staal warmt snel op, wat betekent dat je binnen tien tot vijftien minuten na het aansteken al merkbaar warmte voelt in de ruimte. Dat snelle rendement is een van de redenen waarom Contura zo populair is in Nederland. Het nadeel van staal is dat het ook snel afkoelt zodra het vuur minder wordt. De warmteafgifte is daarmee directer maar minder constant.
ESSE bouwt uitsluitend met massief gietijzer, een materiaal met een veel hogere thermische massa. Gietijzer heeft meer tijd nodig om op temperatuur te komen, maar slaat daarna enorme hoeveelheden warmte op in het materiaal zelf. Die opgeslagen warmte geeft het vervolgens uren lang geleidelijk af, ook lang nadat het vuur al gedoofd is. Voor een ESSE houtkachel is warmte daarmee geen piek maar een constante.
Warmterendement: de cijfers vergeleken
Op papier scoort Contura iets hoger op rendement dan ESSE. Contura modellen halen rendementen van 79 tot 83%, terwijl ESSE kookkachels gemiddeld tussen de 70 en 78% scoren. Dat lijkt een duidelijk voordeel voor Contura, maar de werkelijkheid is genuanceerder.
Het rendementscijfer van een houtkachel geeft aan hoeveel procent van de energie uit het hout wordt omgezet in bruikbare warmte. Wat het niet vertelt is hoe lang die warmte in de ruimte beschikbaar blijft. Een Contura geeft warmte snel en direct af, maar koelt ook sneller af. Een ESSE gietijzeren kachel heeft een lagere piekefficiëntie maar een veel langere nawarmtetijd. In de praktijk betekent dit dat een ESSE uren na het laatste blok hout nog steeds meetbare warmte afgeeft, terwijl een stalen Contura dan al grotendeels is afgekoeld.
Voor wie een kachel zoekt die de woning gedurende de hele dag en avond op temperatuur houdt, presteert ESSE in de dagelijkse praktijk vaak beter dan de rendementscijfers suggereren.
Verwarmingscapaciteit per model
Contura
De meeste Contura modellen hebben een vermogen tussen de 5 en 8 kW. De populaire Contura 510 heeft een vermogen van 5 kW en is geschikt voor ruimtes tot circa 120 m³. De Contura 810, het topmodel, haalt 8 kW en is geschikt voor ruimtes tot 200 m³. Dat zijn solide cijfers voor een verwarmingskachel in zijn prijsklasse.
ESSE
ESSE kachels variëren in vermogen afhankelijk van het model en de functie. De ESSE 775 F is een krachtige vrijstaande houtkachel die qua verwarmingsvermogen direct concurreert met de hogere Contura modellen. De ESSE Ironheart combineert een hoog verwarmingsvermogen met twee ovens en een kookplaat, waardoor het ook de keuken verwarmt terwijl er gekookt wordt. De warmte wordt daarmee niet alleen door de lucht maar ook via het kookproces aan de ruimte afgegeven.
Welke kachel verwarmt een grotere ruimte beter?
Voor grote open ruimtes en plattegronden met meerdere verbonden kamers heeft de thermische massa van gietijzer een duidelijk voordeel. De trage maar constante warmteafgifte van een ESSE kachel zorgt voor een gelijkmatiger temperatuur door de hele ruimte, zonder de pieken en dalen die je bij een snellere stalen kachel kunt ervaren.
Contura is bij uitstek geschikt voor afgebakende ruimtes waar je snel warmte wil opbouwen, zoals een woonkamer of werkkamer die je ’s avonds kort gebruikt. De snelle opwarming is dan een direct voordeel.
Voor een woning waar de kachel de primaire warmtebron is en de hele dag en avond moet presteren, heeft de gietijzeren ESSE een praktisch voordeel dat moeilijk te evenaren is door een stalen kachel. Bekijk daarvoor specifiek de modellen op de pagina ESSE houtkachels die puur op verwarming zijn gericht.
Warmte verdelen: stralingswarmte vs convectiewarmte
Een ander wezenlijk verschil zit in de manier waarop de warmte wordt afgegeven aan de ruimte.
Contura werkt voornamelijk via convectie: de kachel verwarmt de lucht direct om hem heen, die vervolgens opstijgt en door de ruimte circuleert. Dit geeft een snelle en merkbare temperatuurstijging, maar de warmte concentreert zich bovenin de ruimte en kan ongelijkmatig verdeeld zijn.
ESSE werkt primair via stralingsw armte. Het massieve gietijzer straalt warmte in alle richtingen uit, vergelijkbaar met de werking van een radiator. Die stralingswarmte verwarmt de objecten en mensen in de ruimte direct, wat als aangenamer en dieper wordt ervaren. Dit is dezelfde reden waarom mensen de warmte van een ESSE kachel vaak omschrijven als ‘zachter’ en ‘doordringender’ dan die van een stalen kachel.